Montessori Nedir

Çocuğun Temel Yaşam Becerilerin Montessori İle Destekleyin

Montessori eğitim modeli adını İtalya’nın ilk kadın tıp doktoru Maria Montessori’den alır. Montessori eğitim modeli tüm dünyada yaygın bir şekilde uygulanmaktadır. Genel amacı, çocuğun bağımsızlaşması için çocuğa yardım etmek, özgür seçimler içinde sorumluluk bilincini kazandırmak, kendini gerçekleştirmesini için deneyimler yaptırmak, dünyaya emin ve barışçıl bakmasını sağlamak, kültürünü yaşatmak, doğal dengenin koruması bilincini yerleştirmektir. Montessori eğitimi bu açıdan içselleşmiş bir yaşam tarzıdır denilebilir.

Montessori sınıflarında planlama çocuğun gelişim alanları doğrultusunda bireysel yapılır. Sınıf ortamı çocuğun rahatça ulaşabileceği materyallerle düzenlenmiştir. Maria Montessori buna hazırlayıcı çevre demiştir. Bu materyallerden birer adet olup, çocuğa bir düzen içinde teklifle sunulur. Materyaller oyuncak değil, bir çalışma aracıdır. Her materyalin bir amacı vardır. Çocuk bu materyallerle nasıl çalışacağını öğretmeni ile teke tek çalışarak öğrenir. Bu eğitim modelinde oyuncağın yerini materyal, yapılandırılmış oyunların yerini ise uğraşı (iş) alır. Çalışmalar beş ana grupta toplanır. Bunlar;

            1          Günlük hayat uygulamaları

            2          Duyu materyalleri ile çalışma

            3          Matematik materyalleri ile çalışma

            4          Dil Materyalleri ile çalışma

            5          Kozmik eğitim materyalleri ile çalışma (Evrensel eğitim, biyoloji ve coğrafya eğitimi)

Montessori Yöntemi’nin temel öngörüleri şunlardır:

  • Çocuk yetersiz bir birey değildir. Tüm canlılar gibi çocuk da bağımsızlığını yani kimsenin yardımı olmadan kendi ayakları üstünde durabilmeyi ister.
  • Çocuğa saygı duymak gerekir aksi takdirde ona seçimlerini gerçekleştirmesi için fırsat vermediğimizden çocuğun kişiliğini doğru değerlendiremeyiz.
  • Çocuk, öğrenme sürecini gelişimindeki ihtiyaçlara uygun olarak kendi kendine yönetebilme becerisine sahiptir.
  • Çocuklar yetişkinlerden farklı şekilde bilgi alır ve öğrenir.
  • Çocuğun gelişimi hakkındaki bilgi çocuğun Montessori Yöntemi’ne göre düzenlenen bir çevreyle kurduğu ilişkinin gözlemlenmesiyle elde edilir. Öğretmenin gözlemleri değerlendirilir, çocuğun ilerlemesi bu verilere göre takip edilir ve düzenlenir.
  • Gelişim süreci içinde çocuğun çevresindeki bazı uyaranlara karşı zaman zaman daha duyarlı olduğu dönemler vardır. Bu dönemlerde öğrenme diğer dönemlere göre çok hızlı, yoğun ve etkisi güçlüdür. Hayatın ilk altı yılında mümkün olan duyarlı dönemlerde çocuk dile, sosyal ilişkilere, duyularını geliştirmeye ve inceltmeye, bilgilerini sınıflandırma ve derecelendirmeye eğilimli olur. Bu nedenle çocuğun içinde bulunduğu mekan onun gelişimine uygun ve destekleyecek bir biçimde düzenlenmelidir.
  • Hayatın ilk altı yılı yaşamın daha sonraki yıllarıyla kıyaslanamayacak kadar değerlidir. Çocuk yetişkinliğinde kullanacağı hayat becerilerinin büyük bir kısmını bu ilk altı yılda inşa eder. En önemlisi çocuğun bilgiyi alma ve işleme becerisi bu dönemde çok yüksektir ve en verimli şekilde değerlendirilmesi gerekir.
  • İlk altı yaşta çocuklara sözel olarak bilgi iletilmesi yararsız bir çabadır. Çocuklar bu dönemde bilgiyi mutlak surette yaparak ve yaşayarak alırlar. Sorun bilgiyi alma ve değerlendirme sürecinin çocuğa nasıl yaşatılabileceğidir. Montessori araçları çocuğun bilgiyi yaşayarak keşfedebilmesini sağlar çünkü artık bilgi, sözel ve soyut değil ama çocuğun eliyle işleyebileceği somut bir biçimdedir.
  • Bağımsız sorun çözme becerilerinin gelişmesi desteklenir ve çocukların kendi ayakları üstünde durabilmeleri cesaretlendirilir.

Montessori Materyallerinin Genel Özellikleri

  • Her materyalde sadece tek bir özellik ön plana çıkar, diğer özellikler izole edilmiştir, (tek bir özelliğin yalıtılmışlığı)
  • Bir materyal diğer materyallerden bağımsız ve kopuk değildir,
  • Sınıf ortamı düzenlenirken her materyalden yalnızca bir tane yerleştirilir.
  • Montessori materyallerinin her bir parçası dikkatlice tasarlanmış ve ergonomi açısından değerlendirilmiştir.
  • Montessori’ye göre materyallerin izolasyonu, öğrenim süresince önemli ve faydalıdır.
  • Materyaller çocuğa tanıtılırken basitten karmaşığa doğru bir sıra takip edilir.
  • Montessori materyallerinin çocuğa tanıtılmasında, “üç aşamalı sunum” kullanılır.
  • Materyaller üç aşamalı sunum ile tanıtılırken gereksiz kelime ve hareketlerden kaçınılır.
  • Çalışmalar fark edilebilir adımlarla başlar böylece anlama artar ve çocuğun materyali daha sonra kullandığında başarılı olma şansı artar.
  • Materyaller bireysel sunabileceği gibi küçük grupların izlediği sunumlarla da tanıtılabilir.

Montessori Eğitimi’nde Hedefler

Montessori Yöntemi çocuğun bir birey olarak tüm özelliklerini mümkün olabilecek en ileri seviyede geliştirmesini hedefler. Bu yolda çocuğu, sorular üreten ve sorularına cevaplar bulabilen biri olarak yetiştirmeyi hedefler. Önemli olan kişinin kendine yeterli bir birey olabilmesidir. Montessori Yöntemi özünde, üreten ve mutlu olan insanlar yetiştiren bir hayat eğitimidir.Medeniyet okulları olarak her çocuk özeldir sloganından yola çokarak çocuklarımızı hayata hazırlıyoruz . sizlerine bu ailede görmek bizleri mutlu edecektir.

Okul Psikoloğu Gülser Aydın

Medeniyet Okullari Rehberlik Servisi